| TOTALITARYZM | KOMUNIZM | LIBERALIZM |
| uzależnianie obywateli | struktury partyjne | struktury kapitałowe |
| prawo ustalone przez władzę | przez partię | przez lobby |
| przykaz jedynej słusznej ideologii | Cele podawane przez partię są jedynie słuszne, każdy kto myśli inaczej jest przestępcą | Cele podawane przez media są jedynie słuszne, każdy , kto myśli inaczej jest oszołomem |
| odosabnianie ludzi inaczej myślących | więzienia | odosobnienie społeczne przez uznawanie za "oszołoma" i fanatyka |
| opium dla
ludu, namiastka wolności |
alkohol | seks, sport |
| dozór poprawnego myślenia - oficjalnie | policja | opinia publiczna |
| dozór nieoficjalny | UB, donosicielstwo | opinia publiczna |
| zyski aparatu rządowego | "kolesie"
na ważnych stanowiskach, monopol spirytusowy zabór mienia w czasie śledztwa... |
rozrywki masowe biznes media, używki itp |
| struktura dominacji | I sekretarz - aparatczyk - masa | polityk - biznesmen - klient |
| zasięg dozoru | całość
życia oficjalnego widoczne przejawy życia indywidualnego kontrola wypowiedzi kontrola działań |
kontrola
myśli kontrola zamierzeń |
| ograniczana możliwość tworzenia struktur wolnych | podziemie opiera się na zaufaniu | zaufanie jest bardziej niepewne i nie w zwyczaju |
| kontrola na religijnością | zakaz interesowania się religią | spowodowanie braku zainteresowania |
| 180 | 181-294 | 295-299 | 300 dolarów |